Europa XVI wiek; w Italii, Francji i Holandii pojawiają się pierwsze przebłyski oświecenia, które zakiełkują pod koniec XVII wieku; tymczasem w Wielkim Księstwie Moskiewskim stale wzmacnia się samodzierżawie, podobnie jak w Chinach Ćingów (tj po 1644 roku). XVIII wiek : Diderot po początkowych zachwytach nazywa Rosję kolosem na glinianych nogach (Un colosse aux pieds d’argile). 1848 rok – obóz wolności liberalnych reprezentują...